کنفرانس ملی زیست‌شناسی گیاهان دارویی

صفحه اصلی / دومین کنفرانس ملی زیست‌شناسی گیاهان دارویی

اثر همزیستی قارچ مایکوریزا بر برخی صفات کمی گیاه مشگک، در شرایط کم آبی

نویسندگان :

پریسا بهرامی¹ سودابه مفاخری² بهور اصغری³

1- دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره) 2- دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره) 3- دانشگاه شهید مدنی آذربایجان

کلمات کلیدی :

تنش خشکی،چتریان،قارچ مایکوریزا،مشگک

چکیده :

گیاه Ducrosia anethifolia Boiss. که به نام مشگک شناخته می‌شود، یک گیاه دارویی و معطر بومی ایران است. به دلیل خواص دارویی فراوان، این گیاه از ارزش بالایی در طب سنتی برخوردار است. به منظور بررسی توانایی تلقیح قارچ‌های مایکوریزا در کاهش اثرات منفی تنش ناشی از کم‌آبی، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره) انجام شد. فاکتورهای آزمایشی شامل آبیاری در سه سطح (۱۰۰، ۸۰ و ۶۰ درصد ظرفیت زراعی) و تلقیح با قارچ‌های مایکوریزای Glomus intraradices و Glomus mosseae در دو سطح (تلقیح و عدم تلقیح) بود. نتایج نشان داد که بیشترین تعداد شاخه‌های فرعی، ارتفاع بوته و قطر طوقه در گیاهانی که تحت آبیاری در سطح ۱۰۰ درصد ظرفیت زراعی قرار داشتند، مشاهده شد. در مقابل، بالاترین میزان پرولین در شرایط آبیاری با ۶۰ درصد ظرفیت زراعی ثبت گردید که نشان‌دهنده افزایش تجمع این اسمولیت در پاسخ به تنش است. تلقیح با قارچ Glomus mosseae به طور معناداری عملکرد گیاه را بهبود بخشید و بالاترین مقادیر ارتفاع ساقه، تعداد شاخه‌های فرعی، قطر ساقه و میزان پرولین را به همراه داشت. این یافته‌ها نشان‌دهنده نقش بالقوه قارچ‌های مایکوریزا در بهبود رشد گیاه و تحمل به تنش کم‌آبی هستند و رویکردی پایدار برای مدیریت کمبود آب در کشاورزی ارائه می‌دهند.