کنفرانس ملی زیست‌شناسی گیاهان دارویی

صفحه اصلی / دومین کنفرانس ملی زیست‌شناسی گیاهان دارویی

اثربخشی نانوذرات اکسیدآهن بر بیوسنتز متابولیت های دارویی گیاه زنیان در کشت درون شیشه

نویسندگان :

رویا رضوی زاده¹ اعظم السادات انوری² فاطمه ادب آوازه³

1- دانشگاه پیام نور 2- دانشگاه پیام نور 3- دانشگاه شهید باهنر کرمان

کلمات کلیدی :

اسانس،زنیان،شرایط این ویترو،نانوذرات اکسید آهن

چکیده :

زنیان (Carum copticum) یکی از گیاهان دارویی مهم ایران، متعلق به خانواده چتریان با کاربردهای دارویی شناخته شده است که به دلیل جمع آوری بیش از حد از زیستگاه های طبیعی خود با چالش هایی مواجه است. برای تولید پایدار ترکیبات فیتوشیمیایی گیاهان دارویی از روش های بیوتکنولوژیکی مختلفی استفاده می گردد. استفاده از محرک ها در شرایط کشت درون شیشه یک راهکار مؤثر برای افزایش تولید متابولیت های ثانویه به ویژه اسانس است. از این رو در این پژوهش، اثرات نانوذرات اکسیدآهن (Fe3O4 NPs) بر افزایش تولید ترکیبات اصلی اسانس زنیان در شرایط کشت درون شیشه بررسی گردید. بذور زنیان در محیط کشت MS حاوی غلظت های مختلف Fe3O4 NPs (0، 100، 200 و 400 میلی گرم بر لیتر) کشت شدند و به مدت چهار هفته تحت تیمار قرار گرفتند. نتایج نشان داد تیمار Fe3O4 NPs باعث افزایش ترکیبات مهم از جمله -α ترپینن، -γ ترپینن، اوسیمن، لینالول، ژرانیول، تیمول و کارواکرول شد. در بین غلظت های مورد آزمایش، 200 میلیگرم بر لیتر Fe3O4 NPs باعث افزایش -γ ترپینن (8/15 درصد)، تیمول (8/7 درصد)، اوسیمن (5/37 درصد) و -α ترپینن (5/9 درصد) گردید. ولی تیمار 400 میلیگرم بر لیتر محتوای این ترکیبات را کاهش داد. در مجموع نتایج نشان می دهد Fe3O4 NPs در سطح بهینه می‌تواند به عنوان روشی مؤثر برای افزایش تولید ترکیبات دارویی مهم زنیان در شرایط آزمایشگاهی استفاده شود.